Umman Haberleri - Son Dakika Umman Haber Güncel Gelişmeler

İran’dan Hürmüz Boğazı için 7 günlük teklif: ABD’ye şartlı açılış mesajı

Arakçi, açıklamasını New York’ta Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu toplantıları kapsamında gazetecilerle yaptığı görüşmede yaptı. İranlı Bakan, ABD’ye bir teklif sunduklarını belirterek, “Belirli şartlar yerine getirilirse Hürmüz Boğazı 7 gün için açılacak ve görüşmeler yeniden başlayacak” dedi. “Şartlar kabul edilirse takvim ertesi gün başlayabilir” İran’ın önerisine ilişkin ayrıntıları paylaşan Arakçi, Washington’ın şartları kabul etmesi halinde sürecin hemen başlatılabileceğini ifade etti. Arakçi, ABD’nin öneriyi kabul etmesinin ardından takvimin ertesi günden itibaren işlemeye başlayabileceğini, 7 günün sonunda ise Hürmüz Boğazı’nın açılacağını belirtti. İranlı Bakan, teklifin yalnızca boğazın açılmasını değil, ABD ile diplomatik görüşmelerin yeniden başlamasını da kapsadığını söyledi. İran şartların yeni olmadığını savunuyor Arakçi, Washington’dan talep edilen şartların yeni olmadığını belirterek bunların daha önce imzalanan İslamabad Mutabakat Zaptı’nda yer alan hükümlerle bağlantılı olduğunu söyledi. İran Dışişleri Bakanı, “ABD’den karşılamasını istediğimiz şartlar yeni bir şey değil, ABD Başkanı tarafından imzalanan İslamabad Mutabakat Zaptı’nda yer alanlardan farklı bir şey değil” ifadelerini kullandı. İslamabad Mutabakat Zaptı, ABD ile İran arasında haziran ayında varılan ateşkes düzenlemesine işaret ediyor. Söz konusu mutabakatın temmuz ayında bozulmasının ardından Washington yönetimi, haziran ayındaki şartlara geri dönmeyeceğini açıklamıştı. Hürmüz için daha önce de benzer teklif gündeme gelmişti İran, eylül ayı başından bu yana Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ile ABD’nin mutabakat kapsamındaki yükümlülükleri arasında bağlantı kuruyor. Arakçi daha önce de Washington’ın İslamabad Mutabakatı kapsamındaki taahhütlerine dönmesinin bölgedeki gerilimin azaltılmasının önünü açabileceğini belirtmişti. İran tarafı ayrıca Umman ile Hürmüz Boğazı üzerinden geçici bir deniz ulaşım güzergahı oluşturulmasına yönelik görüşmeler yürütüyor. Ancak Arakçi, bu düzenlemenin boğazın tamamen yeniden açılması anlamına gelmediğini ve bunun ABD’nin mutabakat kapsamındaki tutumuyla bağlantılı olduğunu ifade etmişti. ABD ile diplomasi yeniden gündemde Tahran’ın son önerisi, BM Genel Kurulu için New York’ta yoğun diplomatik temasların sürdüğü bir dönemde geldi. İran, Hürmüz Boğazı’nın açılması ve Washington ile görüşmelerin yeniden başlaması için belirli koşullar öne sürerken, ABD tarafının önceki anlaşmaya dönüş konusundaki tutumu sürecin geleceği açısından belirleyici olacak. İran’ın teklifine göre şartların kabul edilmesi halinde diplomatik görüşmeler yeniden başlayacak ve Hürmüz Boğazı’nın 7 günlük takvimin sonunda açılması öngörülüyor.

Pentagon denetçisi açıkladı: İran savaşı ABD’nin mühimmat stoklarını azalttı

ABD Savunma Bakanlığı’nın denetçisi tarafından Kongre’ye sunulan “Operation Epic Fury” raporu, İran’la savaşın ilk aylarındaki askeri faaliyetleri ve ABD’nin bölgedeki kayıplarını kapsamlı şekilde ele aldı. İran saldırıları ABD üslerinde ağır hasara yol açtı Rapora göre İran’ın düzenlediği saldırılar, Kuveyt, Bahreyn, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Irak, Umman ve Ürdün’de bulunan ABD askeri tesislerini hedef aldı. Saldırılar sonucunda bu ülkelerdeki ABD üslerinde yüzlerce bina ve yapının hasar gördüğü veya tamamen kullanılamaz hale geldiği kaydedildi. ABD’ye ait bazı uçak ve insansız hava araçlarının da saldırılardan zarar gördüğü belirtildi. Bahreyn’de bulunan ABD Donanması’nın bölgesel merkezinin de saldırılardan ağır şekilde etkilendiği ve tesisin önemli bölümünün kullanılamaz hale geldiği aktarıldı. Mühimmat stoklarında kritik düşüş Raporda savaşın ABD’nin gelişmiş mühimmat stokları üzerinde de önemli baskı oluşturduğu vurgulandı. Denetçi, savaşın “stratejik envanter açıklarına” yol açtığını ve mühimmat üretiminde kullanılan savunma sanayisi altyapısında tedarik darboğazlarını ortaya çıkardığını bildirdi. Özellikle gelişmiş füze ve önleyici mühimmatların yeniden tedarik edilmesinin zaman alabileceğine dikkat çekildi. Rapora göre savaşın ilk dört ayındaki toplam maliyet yaklaşık 33,4 milyar dolar olarak hesaplandı. Bu miktarın 22,3 milyar dolarının kullanılan mühimmat, 3,7 milyar dolarının ekipman kayıpları ve 7,4 milyar dolarının diğer harcamalardan oluştuğu bildirildi. CENTCOM bazı unsurları bölgeden taşıdı İran saldırılarının ardından ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nın (CENTCOM), personel, askeri ekipman ve depolama tesislerinin bir bölümünün yerlerini değiştirdiği belirtildi. ABD ordusunun bölgedeki lojistik faaliyetlerini yeniden düzenlediği ve bazı ikmal hatlarını daha uzak noktalara yönlendirdiği aktarıldı. Bu süreçte Irak ve Kuveyt’te kullanılan bazı tıbbi tahliye imkanlarının da bölgeden çekildiği, tıbbi tahliyelerde kara yoluyla yerel sağlık tesislerinden yararlanıldığı ifade edildi. ABD diplomatik tesislerinde 184 milyon dolarlık hasar Raporda yalnızca askeri tesislerin değil, ABD’nin Orta Doğu’daki diplomatik temsilciliklerinin de saldırılardan zarar gördüğü belirtildi. Irak, Kuveyt, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki ABD diplomatik tesislerinde meydana gelen hasarın yaklaşık 184 milyon dolar olduğu bildirildi. Savaşın başlamasının ardından yaklaşık 3 bin 500 ABD diplomatik personelinin bölgeden uzaklaştırıldığı, bazı temsilciliklerde ise faaliyetlerin halen sınırlı şekilde sürdüğü kaydedildi. Raporda, bazı diplomatların ve ailelerinin yeniden bölgeye dönmeye başladığı bilgisine de yer verildi. Pentagon raporu Trump’ın açıklamalarıyla yeniden gündemde Denetçi raporunun yayımlanması, ABD Başkanı Donald Trump’ın son dönemde ABD’nin mühimmat kapasitesine ilişkin yaptığı açıklamaların ardından dikkat çekti. Trump, ABD’nin yüksek miktarda mühimmata sahip olduğunu ve savunma sanayisinin üretim kapasitesinin güçlü şekilde devam ettiğini savunurken, Pentagon denetçisinin raporu özellikle bazı gelişmiş mühimmat türlerinde stratejik stok açığı oluştuğunu ortaya koydu. Raporda ortaya konulan bulgular, İran savaşı sırasında kullanılan mühimmatın ABD’nin mevcut stokları üzerindeki etkisini ve yeni mühimmat üretiminde karşılaşılan kapasite sorunlarını resmi bir denetim raporuyla gündeme

İran açıkladı: Körfez ülkeleri Hürmüz Boğazı için Umman’da buluşacak

Körfez ülkeleri Umman’da bir araya gelecek İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, düzenlediği basın toplantısında Umman’da yapılacak görüşmelere ilişkin bilgi verdi. Bekayi, toplantıya İran ve Irak’ın yanı sıra Körfez’e kıyısı bulunan diğer ülkelerin de katılacağını belirtti. Görüşmelerde Hürmüz Boğazı’ndaki güvenli geçiş güzergahlarının belirlenmesi ve bölgesel güvenlik konularının değerlendirilmesinin planlandığını söyledi. İranlı sözcü, toplantının bölge dışındaki aktörlerin müdahalesi olmadan bölgesel barış, istikrar, güvenlik ve iş birliğinin güçlendirilmesi açısından önemli olduğunu ifade etti. İran’dan Hürmüz Boğazı mesajı İsmail Bekayi, görüşmelerin bölge ülkeleri arasında karşılıklı anlayışın geliştirilmesine ve ortak güvenlik mekanizmalarının güçlendirilmesine katkı sağlamasını beklediklerini dile getirdi. İran’ın Hürmüz Boğazı’nda deniz ulaşımının güvenliğini sağlamaya kararlı olduğunu belirten Bekayi, ancak ABD’nin deniz ablukası ve ekonomik yaptırımlar dahil saldırgan eylemlerinin sürdüğü bir ortamda güvenliğin tek taraflı şekilde garanti edilemeyeceğini savundu. Hürmüz Boğazı için geçici deniz koridoru gündemde İran ile Umman'ın geçen ayın sonlarında yaptığı ortak açıklamada, Hürmüz Boğazı'nda geçici bir ortak deniz koridorunun oluşturulmasını da içeren aşamalı bir çerçeve önerisi üzerinde görüş alışverişinde bulunulduğu duyurulmuştu. Bölgedeki gerilim, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik saldırılarının ardından daha da yükselmişti. Tahran yönetimi bu gelişmelerin ardından Hürmüz Boğazı’ndan geçişleri sınırlandırırken, ABD güçlerinin de İran limanlarına giden veya bu limanlardan ayrılan gemilere yönelik deniz ablukası uygulamaya başladığı belirtilmişti. Pazartesi günü Umman’da yapılması planlanan toplantının, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğinin güvenliği ve bölgesel iş birliği açısından önemli başlıklardan biri olması bekleniyor.

Trump’tan İran açıklaması: “Çok sert ve savaş yanlısı insanlar”

ABD Başkanı Trump, Amerikan medya kuruluşlarına verdiği röportajlarda İran yönetimi ve bölgedeki gelişmelere ilişkin açıklamalarda bulundu. İran yönetiminin savaş yanlısı olduğunu savunan Trump, Tahran’ın nükleer silahlara sahip olması halinde İsrail’in varlığının ciddi tehdit altında kalacağını ileri sürdü. Trump: Körfez ülkelerine yönelik saldırılar herkesi şaşırttı Trump, İran’ın savaşın başlamasının ardından Suudi Arabistan, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Kuveyt gibi Körfez ülkelerine yönelik saldırılar gerçekleştirmesine dikkat çekti. İran’ın daha önce bu ülkelerle belirli ölçüde dengeli ilişkiler yürüttüğünü belirten Trump, savaşın başlamasıyla birlikte yaşanan saldırıların kendisini ve bölge ülkelerini şaşırttığını söyledi. ABD Başkanı, İran’ın bölgedeki ülkelere yönelik saldırılarının, nükleer silaha sahip olması durumunda daha büyük bir tehdit oluşturabileceğini savundu. ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a yönelik saldırılarının ardından Tahran yönetimi, Körfez ülkelerine füze ve insansız hava araçlarıyla karşılık vermişti. İran’ın Umman’a yönelik saldırısı da bölgede dikkat çeken gelişmeler arasında yer almıştı. “İran’ın tepkisine şaşırdım” İran’ın ABD ve İsrail saldırılarına verdiği karşılığa ilişkin de konuşan Trump, Tahran yönetiminin tutumunu beklemediğini ifade etti. Trump, İran’ın saldırılarının daha önce sahip olduğu bölgesel desteği kaybetmesine yol açtığını savunarak, tarafsız konumda bulunan ülkelerin de İran’a karşı tutum değiştirdiğini ileri sürdü. ABD Başkanı, İran’ın nükleer silaha sahip olması halinde bu silahları kullanabileceği yönündeki değerlendirmesini de yineledi. Trump’tan İran’ın askeri gücüne ilişkin iddia Trump ayrıca İran’ın askeri kapasitesinin büyük bölümünün etkisiz hale getirildiğini öne sürdü. İran’ın liderliği, hava kuvvetleri ve hava savunma sistemlerinin büyük ölçüde ortadan kaldırıldığını iddia eden Trump, Tahran yönetiminin savaşma kapasitesinin ciddi şekilde zayıflatıldığını savundu. Trump, İran yönetimini sert bir tutum sergilemekle suçlarken, ülkedeki protestolara yönelik müdahalelere ilişkin de çeşitli iddialarda bulundu. İran’daki protestoları gündeme getirdi ABD Başkanı Trump, İran’da geçtiğimiz aralık ayında hayat pahalılığına karşı başlayan ve daha sonra farklı bölgelere yayılan protestolara da değindi. Tahran Büyük Çarşısı’nda başlayan gösterilerin genişlemesinin ardından İran güvenlik güçlerinin protestoculara yönelik müdahalelerde bulunduğunu öne süren Trump, çok sayıda kişinin öldürüldüğünü iddia etti. Trump, İran yönetiminin yalnızca göstericileri değil, protestolara katılmayan bazı kişileri de hedef aldığını savunarak Tahran yönetimine yönelik eleştirilerini sürdürdü.

Hürmüz Boğazı’nda Yeni Dönem: İran ve Umman Geçici Deniz Koridoru İçin Anlaştı

İran ve Umman, Hürmüz Boğazı’nda güvenli deniz ulaşımının yeniden sağlanması amacıyla aşamalı bir çerçeve üzerinde mutabakata vardı. Plan kapsamında geçici ortak denizcilik koridoru oluşturulması ve boğazdaki mayınların temizlenmesi için ortak çalışma yürütülmesi öngörülüyor. İran ile Umman, küresel enerji taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nda deniz trafiğinin yeniden güvenli şekilde yürütülmesi için önemli bir adım attı. Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi’nin Tahran ziyareti sırasında İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile gerçekleştirdiği görüşmelerin ardından iki ülke, geçici bir denizcilik koridoru oluşturulmasını içeren aşamalı bir çerçeve üzerinde ilerleme sağladı. İki ülkenin ortak açıklamasında, güvenli seyrüseferin yeniden başlatılması için teknik çalışmaların sürdürüleceği belirtildi. Hürmüz’de geçici koridor oluşturulacak İran ve Umman tarafından üzerinde çalışılan düzenlemenin temel unsurlarından biri, Hürmüz Boğazı üzerinden ortak geçici bir denizcilik koridoru oluşturulması. Taraflar ayrıca boğazdaki mayınların temizlenmesine yönelik ortak bir projenin uygulanması konusunda da mutabakata vardı. Bu adımların, son dönemde bölgede yaşanan çatışmaların deniz ulaşımı üzerindeki etkilerini azaltması ve ticari gemilerin daha güvenli şekilde seyretmesini sağlaması hedefleniyor. Umman Dışişleri Bakanı Busaidi, görüşmelerin ardından yaptığı açıklamada geçici koridorun ve güvenli deniz ulaşımına yönelik pratik düzenlemelerin kısa süre içinde duyurulmasını umduğunu belirtti. Kalıcı güzergah için müzakereler devam edecek İki ülke arasındaki anlaşma yalnızca geçici koridorla sınırlı kalmayacak. İran ve Umman, kalıcı bir denizcilik koridorunun oluşturulması ve Hürmüz Boğazı'nın gelecekteki yönetimine ilişkin düzenlemeler üzerinde teknik görüşmeleri sürdürme kararı aldı. Plan kapsamında bilgi paylaşımı, deniz trafiğinin yönetimi ve ilgili denizcilik ile güvenlik hizmetlerinin sağlanmasına yönelik ortak bir mekanizma oluşturulması da gündemde. Taraflar ayrıca Körfez sularına kıyısı bulunan diğer bölge ülkeleriyle ortak görüşmeler yapılmasının önemine dikkat çekti. Ortak açıklamada uluslararası hukuka uyulması ve kıyı devletlerinin egemenlik haklarına saygı gösterilmesi gerektiği vurgulandı. Haftalardır teknik görüşmeler yürütülüyordu İran ve Umman arasında Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin nasıl düzenleneceğine ilişkin görüşmeler haftalardır devam ediyordu. İran Dışişleri Bakanlığı daha önce müzakerelerde ilerleme sağlandığını ve iki ülkenin gemilerin kullanacağı güzergâh konusunda bir harita üzerinde anlaşmaya yaklaştığını açıklamıştı. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi de geçici düzenlemeye ilişkin teknik görüşmelerin sürdüğünü belirtmişti. Umman ise haziran ayında Uluslararası Denizcilik Örgütü ile koordinasyon halinde, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş için geçici bir denizcilik koridoru seçeneğinin oluşturulduğunu duyurmuştu. Geçici düzenleme henüz nihai çözüm değil İran ve Umman'ın ortak açıklaması, Hürmüz Boğazı'nda deniz ulaşımının tamamen normale döndüğü anlamına gelmiyor. Taraflar, geçici koridorun ardından kalıcı bir sistem üzerinde çalışmaya devam edecek. Ortak açıklamada geçici koridorun kesin coğrafi güzergahı ve daha önce gündeme gelen geçiş düzenlemelerinin tüm ayrıntıları açıklanmadı. Bu nedenle yeni düzenlemenin, boğazdaki deniz trafiğinin uzun vadeli yönetimine ilişkin müzakerelerin ilk aşaması olduğu değerlendiriliyor. Geçiş ücretleri konusunda netlik yok İran'ın daha önce Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemiler için çeşitli hizmet ve geçiş ücretleri üzerinde çalıştığı yönünde açıklamalar yapılmıştı. Ancak İran ve Umman'ın son ortak açıklamasında belirli bir ücret oranına yer verilmedi. Umman ise daha önce Hürmüz Boğazı'ndaki deniz ulaşımının uluslararası hukuk ve seyrüsefer özgürlüğü ilkeleri çerçevesinde sürdürülmesini savunmuştu. Dolayısıyla geçici koridorun uygulanmasıyla birlikte ücretlendirme, güvenlik hizmetleri ve gemi trafiğinin yönetimi gibi başlıkların da ilerleyen teknik görüşmelerde netleşmesi bekleniyor. Hürmüz Boğazı neden önemli? Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi ile Umman Körfezi'ni birbirine bağlayan ve dünya enerji ticareti açısından stratejik öneme sahip bir deniz geçiş noktası. Boğazda güvenli deniz ulaşımının yeniden sağlanmasına yönelik İran-Umman mutabakatı, yalnızca iki ülke arasındaki ilişkiler açısından değil, küresel enerji ve deniz taşımacılığı açısından da yakından takip ediliyor. İran ve Umman'ın yeni düzenlemeyi uygulamaya koymasının ardından, bölgedeki diğer kıyı ülkeleriyle yapılacak görüşmelerin ve kalıcı denizcilik sistemine ilişkin teknik müzakerelerin sürecin geleceğini belirlemesi bekleniyor.

İngiltere: Hürmüz Boğazı’nda Bir Gemi Vuruldu, Kayıplar Var

İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları (UKMTO), Hürmüz Boğazı’nda bir geminin makine dairesine bilinmeyen bir cismin isabet ettiğini açıkladı. UKMTO'nun açıklamasına göre olayda mürettebattan bazı kişiler hayatını kaybetti. Gemide bulunan diğer mürettebatın ise Umman Sahil Güvenlik ekipleri tarafından kurtarılmasına yönelik çalışmalar sürüyor. Yetkililerin olayın boyutlarını ve nedenini belirlemek üzere inceleme yaptığı bildirildi. Hürmüz Boğazı, bölgedeki İran-ABD gerilimi nedeniyle son dönemde deniz güvenliği açısından kritik bir noktaya dönüşmüş durumda.

Trump’tan Umman’a Hürmüz Boğazı Tehdidi

Fox News’in aktardığına göre ABD Başkanı Donald Trump, Umman’ın ABD’nin Hürmüz Boğazı’ndaki faaliyetlerini engellemesi durumunda ülkeyi bombalamakla tehdit etti. Trump’ın ayrıca İran Devrim Muhafızları yetkilileriyle gizli iletişim kanallarının bulunduğunu ve Hamas ile de farklı kanallar üzerinden görüştüklerini söylediği belirtildi. Fox News muhabiri Trey Yingst’in aktardığına göre Trump, Umman’ın ABD’nin faaliyetlerine müdahale etmesi halinde, “Onları fena halde bombalarız” ifadelerini kullandı. İran’la gizli iletişim kanalları Trump, İran Devrim Muhafızları Ordusu yetkilileriyle gizli iletişim kanallarının bulunduğunu söyledi. İran’ın elindeki ABD yapımı mühimmatın yalnızca küçük bir bölümünü kullandığını öne süren Trump, Tahran’ın çok sayıda orta seviyeli silaha sahip olduğunu savundu. İran’la yaşanan gerilime ilişkin Trump, “Acelem yok” derken, Tahran yönetiminin teslim olması gerektiğini ifade etti. ABD'nin deniz ablukasının İran üzerinde ekonomik baskı oluşturduğunu ve İran’ın bu konuda blöf yaptığını ileri sürdü. Hamas ile de iletişim Trump, Hamas ile farklı kanallar üzerinden iletişim kurulduğunu da açıkladı. Hamas’ın silah bırakacağını öne süren Trump, İsrail’in Gazze’ye saldırı düzenlememesi gerektiğini söyledi. İsrail’de ekim ayında yapılması planlanan seçimlere ilişkin de konuşan Trump, seçimlerin dışında kalmasının kendisi açısından daha uygun olacağını ancak adaylardan birini destekleyebileceğini belirtti. Hürmüz Boğazı gerilimi Haberde aktarılan gelişmelere göre İran ile ABD arasındaki gerilim, Hürmüz Boğazı çevresinde yeniden tırmanmış durumda. İran, ABD’nin mutabakat kapsamında verdiği taahhütleri yerine getirmediğini savunurken, Washington ise boğazdaki geçişler için Umman kara sularından alternatif bir rota belirledi. İran'ın geçişleri kısıtlamasının ardından bölgede çatışmalar yaşanırken, İran ve Umman'ın Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin güvenli şekilde sürdürülmesi ve gemilerin geçiş güzergâhlarının belirlenmesi amacıyla yeniden görüşmelere başladığı aktarıldı.

Umman açıklarında Rus 3petrol tankeri kazası: Sızıntı 390 kilometrekareye yayıldı

Umman’ın güneyinde Rus ham petrolü taşıyan bir tankerin yaşadığı kazanın ardından bölgede geniş çaplı petrol sızıntısı meydana geldi. Asya’ya yaklaşık 1 milyon varil Rus ham petrolü taşıdığı belirtilen Caroline Bezengi adlı tanker, Zofar açıklarında yaşanan patlamanın ardından karaya oturdu. Umman makamları, petrol sızıntısının yaklaşık 390 kilometrekarelik deniz alanına yayıldığını açıkladı. Sızıntının Hallaniyat Adaları yönüne ilerlediği ve kıyıya yaklaşık 7 kilometre mesafeye kadar yaklaştığı belirtildi. Tankerde patlama yaşandı Reuters'ın aktardığı bilgilere göre Caroline Bezengi, Asya'ya götürülmek üzere yaklaşık 1 milyon varil Rus ham petrolü taşıyordu. Tankerin daha önce Yemen açıklarında arıza bildirimi yaptığı belirtildi. Deniz güvenliği kaynakları, tankerdeki patlamanın bir saldırı sonucu meydana gelmiş olabileceğini değerlendiriyor. Ancak olayın Rusya bağlantılı tankerleri hedef alan olası bir Ukrayna saldırısından mı, yoksa Orta Doğu'da devam eden çatışmalardan mı kaynaklandığı henüz kesinlik kazanmadı. Uydu görüntülerini inceleyen bir tanker uzmanı, geminin büyük ihtimalle yan yattığını belirtti. Denizcilik kaynakları ise tankerin tamamen parçalanması ihtimaline karşı uyarıda bulundu. Tanker “gölge filo”nun parçası 2001 yılında inşa edilen Caroline Bezengi'nin, Batı ülkelerinin sigorta ve diğer denizcilik hizmetlerinden büyük ölçüde mahrum bırakılan yaşlı petrol tankerlerinden oluşan “gölge filo” içinde yer aldığı bildirildi. Tanker, Nisan ayında Rusya'nın Karadeniz kıyısındaki Novorossiysk Limanı'ndan yükünü aldı. Mayıs ayının sonunda ise Süveyş Kanalı'ndan geçti. Kamuya açık denizcilik veri tabanlarında Kamerun bayrağı taşıdığı görülen tanker, haziran ayında Kamerun gemi sicilinden çıkarılan 39 gemi arasında yer aldı. Avrupa Birliği, Ukrayna, İngiltere, Kanada ve İsviçre tarafından yaptırım uygulanan tankerin kayıtlı sahibinin Rentoor Shipmanagement Ltd, yöneticisinin ise Villar Shipmanagement Ltd olduğu aktarıldı. Petrol sızıntısı doğa koruma alanına ilerliyor Umman Çevre İdaresi tarafından yapılan açıklamada, Hallaniyat Adaları yakınlarındaki petrol sızıntısının yaklaşık 390 kilometrekarelik bir alanı kapladığı bildirildi. Sızıntının adaların kuzeydoğusuna doğru ilerlediği ve kıyıya yaklaşık 7 kilometre kadar yaklaştığı belirtildi. Yetkililer, bölgede bulunan deniz suyu arıtma tesisleri ve turistik tesisler açısından şu aşamada herhangi bir endişe bulunmadığını açıkladı. Hallaniyat Adaları çevresi, Umman Sultanı Heysem bin Tarık'ın geçen yıl yayımladığı kraliyet kararnamesiyle doğa koruma alanı ilan edilmişti. Bölge, Arap Denizi kambur balinaları ve Sokotra karabatakları başta olmak üzere çeşitli yaban hayatı türlerine ev sahipliği yapıyor. Greenpeace daha büyük alan tespit etti Çevre örgütü Greenpeace ise uydu görüntülerine dayanarak yaptığı değerlendirmede petrol sızıntısının yaklaşık 600 kilometrekarelik alana yayıldığını tahmin etti. Umman makamlarının açıkladığı 390 kilometrekarelik alan ile Greenpeace'in tahmini arasındaki fark, sızıntının gerçek boyutunun henüz kesin olarak belirlenemediğini ortaya koydu. Bölgede petrol sızıntısına yönelik müdahale çalışmaları devam ederken, çevre örgütleri özellikle Hallaniyat Adaları çevresindeki hassas ekosistemin uzun vadede zarar görebileceği konusunda uyarıda bulunuyor. Kazanın nedenine ilişkin incelemeler sürerken, tankerin taşıdığı petrolün ne kadarının denize karıştığı ve sızıntının çevre üzerindeki nihai etkisinin ne olacağına ilişkin çalışmaların devam ettiği bildirildi.

İran’dan Hürmüz Boğazı için ABD’ye 6 şart: “Kabul edilene kadar açılmayacak”

Hürmüz Boğazı için İran’dan yeni karar İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına ilişkin dikkat çeken bir açıklama yaptı. Devrim Muhafızları Sözcüsü Hüseyin Muhibbi, Tahran’ın tüm şartları ABD tarafından kabul edilene kadar boğazın kontrolünün sürdürüleceğini bildirdi. Muhibbi, Hürmüz Boğazı’nın İran açısından yalnızca bir deniz geçiş noktası olmadığını belirterek bölgenin stratejik önemine vurgu yaptı. İran yönetiminin açıklamaları, boğazın geleceğine ilişkin belirsizliğin sürdüğünü ortaya koyarken, bölgede ticari gemi trafiğinin nasıl düzenleneceği de önemli başlıklardan biri haline geldi. Tahran’ın ABD’den istediği 6 şart İran’ın Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması karşılığında ABD’den yerine getirmesini istediği şartlar arasında askeri faaliyetlerin sona erdirilmesi ve bölgedeki ablukanın kaldırılması bulunuyor. Tahran’ın talepleri şu başlıklarda sıralanıyor: İran’a yönelik askeri operasyonların sona erdirilmesi, Abluka ve yaptırımların kaldırılması, ABD güçlerinin İran çevresinden çekilmesi, Savaş nedeniyle oluşan zararlar için tazminat ödenmesi, Dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması, ABD’nin İran’a yönelik tehdit ve baskı politikalarından vazgeçmesi. İran Ulusal Yüksek Güvenlik Konseyi de boğazın yeniden açılmasını ABD’nin söz konusu şartları yerine getirmesine bağladı. İran ile Umman arasındaki görüşmeler sürüyor Hürmüz Boğazı'ndaki kritik gelişmelerin yaşandığı sırada İran ile Umman arasında deniz trafiğinin düzenlenmesine yönelik müzakereler de devam ediyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Tahran ile Maskat'ın boğazdaki deniz ulaşımına ilişkin hukuki mekanizma ve gemilerin kullanacağı yeni güzergâh konusunda anlaşmaya oldukça yaklaştığını açıkladı. Ancak Arakçi, Umman'la yapılacak olası anlaşmanın Hürmüz Boğazı'nın tamamen yeniden açılması anlamına gelmediğinin altını çizdi. İran yönetimi, deniz trafiğinin teknik olarak düzenlenmesi ile boğazın yeniden açılması kararını birbirinden ayrı değerlendiriyor. Yeni geçiş güzergâhı gündemde İran ve Umman arasında yürütülen görüşmelerde, yaklaşık 60 yıldır uygulanan deniz ulaşım sisteminin değiştirilmesine yönelik seçenekler de ele alınıyor. Görüşmeler kapsamında mevcut geçici güzergâhların yerine yeni bir rota oluşturulması planlanıyor. Kaynakta yer alan bilgilere göre yeni güzergâhın önemli bölümünün İran karasularından geçmesi öngörülüyor. Geçici düzenlemenin birkaç ay yürürlükte kalabileceği, daha sonra kalıcı bir sisteme geçilmesinin ise İran yönetiminin vereceği karara ve ABD’nin önceki yükümlülüklerine dönmeye ne ölçüde hazır olduğuna bağlı olacağı belirtiliyor. İran parlamentosunda yeni taslak Hürmüz Boğazı'na ilişkin tartışmalar İran parlamentosunun da gündeminde. İran İslami Şura Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu'nda görüşülen yasa taslağı, boğazdan geçen gemi ve yük taşımacılığına yönelik yeni kısıtlamalar öngörüyor. Taslakta, ABD, İsrail ve İran'ın düşman olarak değerlendirdiği diğer ülkelere ait gemilerin boğazdan geçişinin yasaklanması öneriliyor. İsrail bağlantılı yüklerin geçişine de kısıtlama getirilmesi planlanıyor. Düzenlemeye aykırı hareket edilmesi halinde yük değerinin yüzde 20'sine kadar para cezası uygulanması da taslakta yer alan hükümler arasında bulunuyor. Hürmüz Boğazı'nda belirsizlik sürüyor İran'ın açıklamaları, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasının yalnızca Tahran ile Umman arasındaki teknik görüşmelere bağlı olmadığını gösteriyor. Tahran, boğazın yeniden açılması için doğrudan ABD'nin tutumunda değişiklik istiyor. İranlı yetkililer, askeri faaliyetlerin sona erdirilmesi, ablukanın kaldırılması ve ABD güçlerinin bölgeden çekilmesi gibi talepler karşılanmadan boğazın yeniden açılmasının gündeme gelmeyeceğini belirtiyor. Bu nedenle İran ile Umman arasındaki deniz ulaşımı görüşmeleri ilerlese dahi Hürmüz Boğazı'nın tamamen yeniden açılması konusunda kararın ABD-İran ilişkilerindeki gelişmelere bağlı kalması bekleniyor.

#Umman