Çin Haberleri - Son Dakika Çin Haber Güncel Gelişmeler

Çin Savunma Bakanlığı: ABD, uluslararası nükleer düzen için en büyük belirsizlik kaynağı

Çin Savunma Bakanlığı, ABD’nin uluslararası nükleer düzen ve küresel stratejik istikrar için en büyük belirsizlik kaynağı olduğunu açıkladı. Çin Savunma Bakanlığı Sözcüsü Kıdemli Albay Zhang Xiaogang, bugün düzenlenen olağan basın toplantısında, ABD’nin Çin’i 2020 yılının haziran ayında bir nükleer patlama denemesi yapmakla suçlamasına ve artık tek taraflı olarak Kapsamlı Nükleer Deneme Yasağı Antlaşması’nın (CTBT) sıfır verim standardına bağlı kalmayacağı yönündeki açıklamasına tepki gösterdi. ABD’nin açıklamalarının tamamen asılsız ve dayanaksız olduğuna dikkat çeken Zhang, Çin’in nükleer silahları ilk kullanan taraf olmama politikasını izlediğini, öz savunmaya dayalı nükleer stratejiyi sürdürdüğünü ve nükleer yeteneklerini ulusal güvenlik için gereken asgari seviyede koruduğunu dile getirdi. Çin’in hiçbir ülke ile nükleer silahlanma yarışına girmediğine işaret eden Zhang, “Nükleer silah denemelerini askıya alma taahhüdümüze kesinlikle bağlıyız ve CTBT’yi ihlal eden hiçbir faaliyette bulunmadık.” ifadelerini kullandı. Zhang aksine dünyanın en büyük nükleer cephaneliğine sahip olan ve nükleer silahları ilk kullanan taraf olma politikasını sürdüren ABD’nin uluslararası nükleer düzen ve küresel stratejik istikrar için en büyük belirsizlik kaynağı olduğunu vurguladı. Zhang, ABD’ye CTBT kapsamındaki yükümlülüklerini ve nükleer silah denemelerini askıya alma taahhüdünü ciddiyetle yerine getirmesi, nükleer silahsızlanma konusundaki özel ve öncelikli sorumluluğunu üstlenmesi, uluslararası nükleer silahsızlanma ve yayılmayı önleme sistemini savunarak küresel stratejik denge ve istikrarı korumak için somut adımlar atması çağrısında bulundu.

Trump, İran görüşmelerinin ilerlemesinden 'heyecanlanmadı', askeri eylemi düşünüyor

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Perşembe günü Cenevre'deki son nükleer görüşme turundan sonra ABD ve İran arasındaki gerilimler gökyüzüne yükseldiğinden, önümüzdeki haftanın başlarında İsrail'e hızlı bir gezi yapmaya hazırlanıyor. Aynı zamanda ABD bölgedeki grev gücünü oluşturmaya devam ederken de geliyor. Perşembe günü, dünyanın en büyük uçak gemisi USS Gerald R. Ford, Cenevre'de görüşmeler başlarken Girit'teki Souda Körfezi üssünü terk etti. Nereye gittiği belli değildi, ancak İsrail medyası süper taşıyıcının Cuma günü İsrail kıyılarına varacağını söylüyor. ABD Başkanı Donald Trump, Tahran'ı "çok geç olmadan" Washington ile nükleer bir anlaşmayı sonuçlandırması konusunda defalarca uyardı. Cenevre görüşmeleri hakkında yorum yapan Trump, İran'ın görüşmelerdeki tavrından "heyecanlanmadığını" söyledi ve saldırıp saldırmayacağına henüz karar vermediğini de sözlerine ekledi. Ancak Rubio'nun ziyaretinin duyurulması, herhangi bir potansiyel grev için daha uzun bir zaman çizelgesini gösterebilir. Dışişleri Bakanlığı, üst düzey ABD diplomatının Pazartesi ve Salı günkü ziyaretinin İran, Lübnan ve Trump'ın Gazze için barış planı da dahil olmak üzere bölgesel öncelikleri tartışmayı amaçladığını söyledi. Rubio'nun ziyaretinin duyurulması, Kudüs'teki ABD Büyükelçiliği'nin gerekli olmayan personel ve aile üyeleri için "yetkili kalkış" statüsünü uygulamasından sadece birkaç saat sonra geldi, bu da uygun personelin devlet pahasına ülkeyi gönüllü olarak terk edebileceği anlamına geliyor. Bir e-postada, ABD Büyükelçisi Mike Huckabee, ayrılmayı düşünen personeli hızlı bir şekilde yapmaya çağırdı ve başlangıçta İsrail'den herhangi bir uçuş almaya odaklanmalarını ve ardından Washington'a gitmelerini tavsiye etti. Huckabee, "yetkili kalkış" için bir kısaltma kullanarak, "AD almak isteyenler bunu BUGÜN yapmalı" diye yazdı. Associated Press tarafından görülen bir e-postada, "Önümüzdeki günlerde giden uçuşlar olsa da, olmayabilir" diye ekledi. Tavsiye, ABD'yi, vatandaşlarını İsrail'i tahliye etmeye çağıran bir dizi ülkeye ekliyor. Almanya, Fransa, Avustralya, Kanada ve Birleşik Krallık da artan gerilimler göz önüne alındığında vatandaşları zorunlu olmayan seyahatlerden kaçınmaya çağırdı. Çin ve Kazakistan da dahil olmak üzere bir dizi ülke de vatandaşları tahliye etmeye ve İran'a seyahat etmekten kaçınmaya çağırdı. İran ve Amerika Birleşik Devletleri Perşembe günü Cenevre'de bir başka nükleer müzakere turundan anlaşma olmadan ayrıldı. Teknik tartışmaların önümüzdeki hafta Viyana'da yapılması planlanıyor. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'ın da Cuma günü daha sonra Washington'da görüşmelere arabuluculuk yapan Umman dışişleri bakanı Badr al-Busaidi ile bir araya geleceği bildirildi. Daha önce el-Busaidi, İran ve Amerika Birleşik Devletleri'nden yetkililer ileriye doğru adımlar açıklamamış olsa da Perşembe günü önemli ilerleme kaydedildiğini söyledi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi Perşembe günü, ayrıntılar sunmadan "olması gerekenler bizim tarafımızdan açıkça açıklanmıştır" dedi. İran, nükleer programını sınırlamak ancak sonlandırmamak için adımlar atması karşılığında uzun zamandır ağır uluslararası yaptırımlardan rahatlama talep ediyor. Bu arada BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, gerginlikler artarken ve ABD'nin bir saldırısı potansiyeli çok mümkün olsa bile İran ve ABD'yi "diplomatik yola odaklanmaya" çağırdı. Trump, yönetiminin krize askeri çözüm aramadığını ve bir anlaşmaya varılabileceğinden umutlu olduğunu, ancak gerekirse grev gücüne başvurmayı ikiye katladığını yineledi. ABD başkanı Cuma günü, "Askeri güç kullanmak istemiyorum, ama bazen kullanmak zorundayız" dedi. "Bize sahip olmamız gerekeni vermeye istekli olmamaları gerçeğinden memnun değilim. Bu yüzden heyecanlanmıyorum," dedi Trump gazetecilere.

Çin hükümetinden vatandaşlarına İran’a seyahat etmeme uyarısı

Çin Dışişleri Bakanlığı, vatandaşlarına yakın zamanda İran’a seyahat etmemeleri uyarısında bulundu. İran'daki mevcut güvenlik durumu göz önüne alınarak, Çin Dışişleri Bakanlığı ile İran'daki Çin Büyükelçiliği ve Konsoloslukları vatandaşlarına İran'a seyahat etmeme uyarısı yaptı. Halihazırda İran'da bulunan Çin vatandaşlarına ise güvenlik önlemlerini artırmaları ve en kısa sürede İran’ı terk etmeleri tavsiye edildi. Çin’in İran ve komşu ülkelerdeki büyükelçilikleri ve konsoloslukları, vatandaşlarının hava yolu veya karayoluyla tahliyesi için gerekli yardımı sağlayacaklarını duyurdu. Son dönemde İran’ın karşı karşıya kaldığı dış güvenlik riskleri artarken, birçok ülke de vatandaşları için tahliye uyarısında bulundu.

Wang Yi, BM İnsan Hakları Konseyi 61. Oturumu’nda konuştu

Çin Komünist Partisi (ÇKP) Merkez Komitesi Siyasi Bürosu Üyesi ve Dışişleri Bakanı Wang Yi, dün Beijing’den video mesaj yoluyla Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Konseyi’nin 61. Oturumu’na hitap etti. Wang Yi konuşmasında, Çin’in Küresel Yönetişim İnisiyatifi’ni diğer ülkelerle birlikte hayata geçirerek küresel insan hakları yönetişimini iyileştirmeye ve uluslararası insan hakları davasının sağlıklı gelişimini ilerletmeye hazır olduğunu belirtti. Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping tarafından ortaya konulan Küresel Yönetişim İnisiyatifi’nin, insan hakları yönetişimi için bir Çin çözümü sunduğunu ifade eden Wang, bu girişimin bugüne kadar 150’den fazla ülke ve uluslararası örgütün kabulünü kazandığını vurguladı. Wang Yi, bu hedefler doğrultusunda beş maddelik bir çağrıda bulundu. Bakan Wang; egemenliklerin eşitliği ilkesine sadık kalınarak insan hakları yönetişiminin asıl gayesinin korunması, uluslararası hukuka uyularak hukuki temellerin sağlamlaştırılması, çok taraflılığın hayata geçirilerek mevcut sınamaların aşılması, insan merkezliliğin teşvik edilerek yönetişim içeriğinin zenginleştirilmesi ve eylemlere özen gösterilerek etkinliğin artırılması gerektiğini kaydetti. Çin’in insan hakları konusunda uluslararası toplumla eşgüdüm sağlamaya istekli olduğuna işaret eden Wang Yi, 2026'nın Çin’in 15. Beş Yıllık Plan döneminin başlangıç yılı olduğunu hatırlattı. Wang, yeni dönemde Çin’in diğer ülkelerle birlikte ortak değerleri yücelterek insanlığın kader birliğinin tesis edilmesine ve bu alandaki ilerlemelerin tüm insanlığa fayda sağlamasına katkıda bulunmaya devam edeceğini dile getirdi.

Türk İhracatçısı İçin Pazar Payı Sabit Ama Rekabet Artıyor

The Globby Araştırma Ekibi, 2016-2024 döneminde Avrupa Birliği'nin Çin, ABD, Hindistan ve Türkiye ile yürüttüğü ikili ticareti 97 ürün grubu bazında inceledi. Barış Yaşbala, analizin genel tablosunu özetlerken AB'nin bu dört ülkeden yaklaşık 1,5 trilyon dolarlık ithalatgerçekleştirdiğini belirterek, pastanın büyüdüğünü ancak dilimlerin eşit büyümediğini ifade etti. Yaşbala, analizin en çarpıcı bulgusunun otomotiv sektöründe yaşandığını vurguladı. 2016'da Türkiye'nin bu dört ülke arasında AB'ye en fazla otomotiv ihracatı yapan ülke konumunda olduğunu, ancak Çin'in elektrikli araç devrimiyle bu tabloyu tamamen değiştirdiğini aktardı. Çin'in otomotiv ihracatını 8 yılda beş katına çıkararak liderliği devraldığını belirten Yaşbala, Türkiye'nin 29 milyar dolarlık ihracatla hâlâ güçlü bir performans sergilediğini ancak elektrikli araç dönüşümünü yakalamanın artık tercih değil zorunluluk olduğunu söyledi. Öte yandan Yaşbala, verilerin umut verici yeni trendlere de işaret ettiğinin altını çizdi. Raylı sistem araçları, savunma sanayii ve bitkisel yağlar gibi kalemlerde Türkiye'nin son 8 yılda çok yüksek büyüme oranları yakaladığını belirterek, ihracat yapısının geleneksel tekstil-otomotiv ekseninden çok daha geniş bir portföye evrildiğini ifade etti. Yaşbala, AB'nin COVID sonrasında benimsediği tedarik zinciri yakınlaştırma stratejisinin Türkiye'nin coğrafi konumunu daha da değerli kıldığını ve hız avantajı gerektiren sektörlerde, özellikle hızlı moda, taze gıda ve sipariş bazlı üretimde Türk ihracatçıların önünde önemli fırsatlar bulunduğunu vurguladı. Yaşbala, tehditlere de dikkat çekerek AB'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'nın (CBAM) Türk ihracatçılar için yakın vadedeki en somut risk olduğunu belirtti. Demir-çelik, alüminyum, çimento ve gübre gibi kalemlerin kapsama girdiğini hatırlatan Yaşbala, Türkiye'nin bu sektörlerde önemli bir ihracatçı olduğunu ve karbon ayak izi raporlamasının artık bir pazar erişimi koşulu haline geldiğini aktardı. Hindistan'ın özellikle elektrik-elektronik ve kimyasal sektörlerinde hızla yükseldiğini de ekleyen Yaşbala, Türk ihracatçıların veri odaklı karar almayı, elektrikli araç ekosistemini hızlandırmayı ve yeşil dönüşüme bugünden hazırlanmayıgeciktirmemesi gerektiği değerlendirmesinde bulundu.

Çinli Wang Xindi, Kış Olimpiyatları'nda altın madalya kazandı

2026 Milano-Cortina Kış Olimpiyatları'nın serbest stil kayak erkekler aerials kategorisinde Çinli Wang Xindi, dün altın madalya elde etti. Wang, son Kış Olimpiyat Oyunları’nda Çin’e dördüncü altın madalya kazandırmış oldu. İtalya'da düzenlenen 2026 Kış Olimpiyatları'nın 14. gününde serbest stil kayak erkekler aerials müsabakaları, Livigno Kar Park'ta yapıldı. Çinli sporcu Wang Xindi, 132,60 puanla rakiplerini geride bırakarak altın madalyayı kazandı. Böylece Çinli sporcu, Milano-Cortina 2026'nın kadınlar aerials kategorisinde olimpiyat şampiyonluğunu elde eden eşi Xu Mengtao ile aynı disiplinde altın madalya sevinci yaşamış oldu. İsviçreli Noe Roth, 131,58 puanla gümüş madalyayı boynuna taktı. Çinli sporcu Li Tianma ise 123,93 puanla bronz madalya aldı.

Çin: Japonya, BMGK’ne daimi üye olmaya layık değil

Çin’in Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Fu Cong, Japonya’nın Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’ne (BMGK) daimi üye olmaya layık olmadığını yineledi. Fu Cong, dün BM Genel Kurulu’nda düzenlenen BMGK’deki koltukların adil dağılımı ve üye sayısının artırılması konulu oturumda yaptığı konuşmada, Japonya’nın saldırganlık tarihinde işlediği suçlar üzerine özeleştiri yapmayı reddederek alenen savaş sonrası uluslararası düzeni bozduğunu, diğer ülkelerin egemenliğine müdahale ettiğini ve bölgenin barış ile istikrarı için yeni tehditler oluşturduğunu belirtti. Fu Japonya’nın BMGK’ye daimi üyelik hakkını kazanmaya layık olmadığını yineledi. Çinli temsilci, ayrıca Çin’in BMGK’de reforma ilişkin görüşlerini açıkladı. Reform sürecinin, sadece birkaç büyük ve zengin ülkenin çıkarına hizmet etmemesi gerektiğine işaret eden Çinli temsilci, gelişmekte olan ülkelerin temsiliyet ve söz hakkının somut adımlarla artırılmasının, bağımsız dış politikaya sahip daha fazla küçük ve orta ölçekli ülkenin BMGK’ye girmesinin sağlanmasının önemine dikkat çekti. Çinli temsilci, özellikle Afrika ülkelerinin karşılaştığı tarihsel adaletsizliğin düzeltilmesi ve bu ülkelerin beklentilerine uyulması için öncelikli ve özel düzenlemeler yapılması gerektiğini vurguladı. Fu, ayrıca reformların stratejik bir vizyon ve uzun vadeli bir perspektifle planlanması gerekliliğinin de altını çizdi.

Çin kış olimpiyatlarında sürat pateninde tarih yazdı

Daha önce erkekler bin metre ve takım takip yarışlarında iki bronz madalya kazanan Ning, bin 500 metre finalini 1 dakika 41,98 saniyelik derecesiyle tamamladı ve olimpiyat rekoru kırdı. Bu zafer, Çin’in sürat pateninde bin 500 metredeki ilk Olimpiyat altın madalyası olarak kayıtlara geçti. Aynı zamanda Ning, son Kış Olimpiyat Oyunları’nda Çin’e üçüncü altın madalya kazandırmış oldu. Bin ve 500 metrede altın madalya elde eden Jordan Stolz ise bin 500 metrede 0,77 saniye farkla ikinci sırada yer aldı ve gümüş madalyanın sahibi oldu. Bronz madalya, 1 dakika 42,82 saniyelik derecesiyle son Olimpiyat şampiyonu Hollandalı Kjeld Nuis’e gitti. Çin kafilesi, oyunlarda şu ana kadar 3 altın, 3 gümüş ve 4 bronz olmak üzere toplam 10 madalya kazandı.

Çin’in kungfu yapan insansı robotları dünyanın ilgisini çekti

Çin Medya Grubu (CMG) tarafından hazırlanan Bahar Bayramı Galası’nda kungfu gösterisi yapan insansı robotlar dünya genelinde geniş yankı uyandırdı. Anadolu Ajansı’nın haberine göre, insansı robotların kungfu performansına ait görüntüler Çin’de ve uluslararası sosyal medya platformlarında hızla yayıldı. Paylaşımlarda, ülkedeki robot teknolojisinin hızlı gelişimine dikkat çeken yorumlar öne çıktı. Robotlar, bir grup çocukla birlikte geleneksel Çin dövüş sanatlarına ait figürleri sahnelerken; asa, kılıç ve nunçaku gibi ekipmanları kullanmaları, uçan tekme ve havada takla gibi zor hareketleri başarıyla gerçekleştirmeleri izleyicilerin ilgisini çekti. Uzmanlar, bu yılki gösterinin robot teknolojisinin yalnızca sahne performansıyla sınırlı kalmadığını, aynı zamanda Çin’in endüstriyel politikaları ve yapay zeka alanındaki ilerlemesinin somut bir yansıması olduğunu belirtti. Moderndiplomacy.eu internet sitesinde yayımlanan bir analizde, Bahar Bayramı Galası’nda sergilenen insansı robotların teknolojik gelişim ve ulusal sanayi stratejisinin sembolü niteliği taşıdığı ifade edildi. Makalede, Çin’de insansı robotların yalnızca gösterilerde değil, üretim alanlarında da kullanılmaya başlandığı ve ülkenin bu alanda küresel liderliği hedeflediği vurgulandı. Reuters ise Çin’in robot ve yapay zeka teknolojilerini “yapay zekâ artı üretim” stratejisinin merkezine yerleştirdiğine dikkat çekti.